Checklista dla osób 60+. Pięć kroków, które warto zrobić przed sezonem infekcji

U osób po 60. roku życia infekcje dróg oddechowych dużo częściej kończą się zapaleniem płuc, pobytem w szpitalu i groźnymi powikłaniami. Dobrze przygotowany plan działania przed sezonem zachorowań pozwala znacząco obniżyć to ryzyko i spokojniej wejść w jesień oraz zimę.​

Krok 1. Uporządkuj kalendarz szczepień

Podstawą ochrony zdrowia seniorów są coroczne szczepienia przeciw grypie i COVID19, najlepiej preparatami dostosowanymi do aktualnych wariantów wirusa. Do ważnych „raz na kilka lat” lub jednorazowych szczepień należą także preparaty przeciw pneumokokom, RSV i półpaścowi, szczególnie zalecane osobom z chorobami przewlekłymi.​

Warto też odświeżyć dawkę przypominającą przeciw tężcowi, błonicy i krztuścowi co 10 lat, ponieważ odporność po szczepieniach z młodości stopniowo wygasa, a u seniorów zakażenia tymi patogenami mogą mieć ciężki przebieg. Omówienie całego zestawu z lekarzem POZ pozwala ułożyć realny, dopasowany do zdrowia „kalendarz szczepień”.​

Krok 2. Skontroluj choroby przewlekłe i leki

Przed sezonem infekcyjnym warto wykonać podstawowe badania: morfologię, poziom glukozy lub HbA1c, profil lipidowy, parametry pracy nerek i wątroby, a przy chorobach płuc – badania oddechowe oraz poziom witaminy D. Dobrze wyrównane nadciśnienie, leczenie cukrzycy, niewydolności serca czy POChP znacząco zmniejszają ryzyko ciężkiego przebiegu infekcji i konieczności hospitalizacji.​

Raport „Profilaktyka osób 60+” przygotowany przez ekspertów Wylecz.to podkreśla także znaczenie „przeglądu lekowego”: wspólnie z lekarzem lub farmaceutą warto sprawdzić, czy schemat przyjmowanych preparatów jest optymalny, czy nie ma niebezpiecznych interakcji oraz jak modyfikować dawki podczas gorączki, odwodnienia czy zaostrzenia choroby przewlekłej.​

Krok 3. Przygotuj dom i domową apteczkę

Dobrze przygotowane mieszkanie zmniejsza ryzyko zakażenia i ułatwia funkcjonowanie w pierwszych dniach choroby. Pomaga w tym regularne wietrzenie oraz utrzymywanie wilgotności powietrza na poziomie 40–60%.

W domowej apteczce powinny znaleźć się m.in. leki przeciwgorączkowe, preparaty nawadniające, środki na kaszel i katar, sól morska do nosa, termometr, a u osób z chorobami serca lub płuc – pulsoksymetr do kontroli saturacji krwi. Taki zestaw pozwala szybko zareagować na pierwsze objawy infekcji, zanim uda się skontaktować z lekarzem.​

Krok 4. Ustal plan na „gorszy dzień”

Jeszcze przed zachorowaniem warto ustalić z bliskimi, kto pomoże w razie infekcji: kto zrobi zakupy, wykupi leki, odwiezie do przychodni lub wezwie pogotowie, jeśli pojawią się niepokojące objawy. Pomocne jest spisanie listy przyjmowanych leków, chorób przewlekłych i numerów kontaktowych do lekarza rodzinnego, nocnej i świątecznej opieki zdrowotnej oraz najbliższych osób.​

W dokumencie warto odnotować również objawy alarmowe, przy których nie należy czekać: nasilającą się duszność, ból w klatce piersiowej, wysoką gorączkę z dreszczami, zaburzenia świadomości, sinienie ust, nagłe pogorszenie wydolności przy znanych chorobach przewlekłych. Szybka reakcja w takich sytuacjach może zdecydować o uniknięciu ciężkich powikłań.​

Krok 5. Na co dzień – małe rzeczy, duży efekt

Codzienne wybory mają realny wpływ na sprawność układu odpornościowego: regularny, dostosowany do możliwości ruch, pełnowartościowa dieta, prawidłowe nawodnienie, odpowiednia ilość snu i ograniczanie przewlekłego stresu. Badania wskazują, że osoby starsze, które regularnie spacerują i utrzymują aktywność fizyczną, rzadziej zapadają na infekcje dróg oddechowych, a w razie choroby szybciej wracają do formy.​

Istotna jest także suplementacja witaminy D u większości seniorów, ponieważ w naszej szerokości geograficznej jej niedobory są powszechne i wiążą się z większą podatnością na zakażenia oraz gorszym samopoczuciem. Utrzymywanie kontaktów społecznych i unikanie długotrwałej izolacji pomaga z kolei chronić przed obniżonym nastrojem, który również osłabia odporność.​

Podsumowanie

Dobrze zaplanowana profilaktyka w wieku 60+ to nie jeden „cudowny preparat”, ale połączenie aktualnych szczepień, kontroli chorób przewlekłych, bezpiecznego otoczenia i rozsądnych codziennych nawyków. Odrobina przygotowań przed sezonem infekcji znacząco zwiększa szansę, że jesień i zima miną bez ciężkich zachorowań i pobytów w szpitalu.