Dekomunizacja w regionie. Dwa odmienne spojrzenia na problem z minioną epoką

• Instytut Pamięci Narodowej, w tym naczelnik Delegatury IPN w Bydgoszczy, przedstawił apel dotyczący zmiany nazwy bydgoskiego Skweru Pomorskiego Okręgu Wojskowego na skwer imienia płk. Łukasza Cieplińskiego.

• Apel został wystosowany z okazji 43. rocznicy przymusowego wcielenia działaczy i sympatyków „Solidarności” do wojskowych obozów internowania. Przeciwko tej propozycji opowiada się wojewoda Michał Sztybel.

– Aktualna nazwa tego miejsca w Bydgoszczy upamiętnia i gloryfikuje instytucję, która w stanie wojennym była współodpowiedzialna za realizację represji wobec sympatyków i działaczy „Solidarności”, w tym za organizowanie wojskowych obozów internowania i łamanie w nich praw człowieka. Konieczność zmiany nazwy skweru wynika z faktu, że miejsce upamiętnienia ofiar represji nosi nazwę instytucji, która się tych represji dopuściła – informuje IPN.

Instytut podkreśla, że jego moralnym obowiązkiem jest nie tylko przywracanie prawdy historycznej o okresie komunistycznej dyktatury, ale również podejmowanie działań na rzecz usuwania z przestrzeni publicznej nazw gloryfikujących struktury odpowiedzialne w PRL za represjonowanie Polaków walczących o wolność i niepodległość.

– Zmiana nazwy Skweru Pomorskiego Okręgu Wojskowego byłaby symbolicznym i bardzo potrzebnym gestem szacunku wobec tych, którzy w stanie wojennym pozostali wierni ideałom niepodległej Polski – dodaje IPN.

Wojewoda ma odmienne zdanie

Michał Sztybel jednoznacznie sprzeciwił się propozycji Instytutu. Jego zdaniem sprawa została już wcześniej rozstrzygnięta.

– Próba powrotu do tematu, który został rozstrzygnięty nawet przez sąd administracyjny, jest – w mojej ocenie – działaniem szkodzącym bardzo ważnej i potrzebnej idei dekomunizacji przestrzeni publicznej w Polsce. Instrumentalne przeciwstawianie Pomorskiego Okręgu Wojskowego polskim bohaterom, takim jak pułkownik Łukasz Ciepliński, jest krzywdzące dla wielu osób, które już w wolnej Polsce służyły w Wojsku Polskim, w tym właśnie w Pomorskim Okręgu Wojskowym – ocenia wojewoda.

Jak podkreśla, w apelu IPN pominięto fakt, że Pomorski Okręg Wojskowy funkcjonował również po 1989 roku, przygotowując polską armię do wejścia do NATO. Przypomina również, że tradycje POW sięgają 1919 roku — momentu utworzenia Dowództwa Okręgu Generalnego Pomorze — natomiast jego rozwiązanie nastąpiło dopiero w 2011 roku, po 92 latach działalności.

– W tych wszystkich latach, również w Polsce wolnej, służyły tam tysiące ludzi budujących państwo i Wojsko Polskie – często z głębokim poczuciem patriotyzmu – dodaje Sztybel.

::news{"type":"see-also","item":"47635"}

„To część lokalnej historii” – argumenty wojewody

Wojewoda zwraca uwagę, że dla mieszkańców Bydgoszczy i regionu Pomorski Okręg Wojskowy stanowi element lokalnego dziedzictwa. Dowodzi tego jednogłośne oświadczenie Rady Miasta Bydgoszczy z 2011 roku, oddające honor i cześć POW. Również podczas głosowania z 27 stycznia 2016 roku, kiedy skwer uzyskał obecną nazwę, nie odnotowano żadnego głosu przeciw ani wstrzymującego się.

W swoim stanowisku przypomina również o wyroku sądu administracyjnego, który uznał, że IPN nie wykazał wystarczających podstaw, by Pomorski Okręg Wojskowy uznać za symbol komunizmu.

– Prowadząc ważną i słuszną ideę dekomunizacji oraz przywracania należnego miejsca bohaterom w pamięci narodowej, apeluję, by nie szkodzić tej idei nadgorliwością, która może wyrządzić więcej szkód niż pożytku – podkreśla.

Jednocześnie wojewoda deklaruje gotowość znalezienia innego miejsca w Bydgoszczy, które mogłoby nosić imię pułkownika Łukasza Cieplińskiego.

– Zwrócę się do Rady Miasta Bydgoszczy z wnioskiem o wskazanie innego, godnego miejsca i nadanie mu imienia pułkownika Łukasza Cieplińskiego – polskiego bohatera, który oddał życie za Ojczyznę – zapowiada.

::news{"type":"see-also","item":"47664"}

::news{"type":"see-also","item":"47654"}