Prelekcję wygłosił Janusz Owczarek, który przybliżył zarówno działalność przedsiębiorczą Makowskiego, jak i kontekst historyczny funkcjonowania wytwórni na terenie regionu nadgoplańskiego. Spotkanie cieszyło się zainteresowaniem mieszkańców oraz osób zainteresowanych historią lokalną.
Organizatorzy zapowiedzieli już kolejne wydarzenie z cyklu, podczas którego przedstawiona zostanie postać Pawła Ryczka – dzierżawcy jeziora Gopło.
::addons{"type":"history"}
::photoreport{"type":"check-for-article","item":"6361"}
Henryk Makowski (1880–1945)
Henryk Makowski (ur. 18 stycznia 1880 r. w Łomaczyńcach w Besarabii – zm. 7 października 1945 r. w Kruszwicy) – polski winiarz, przedsiębiorca, działacz społeczny i niepodległościowy, założyciel Kujawskiej Wytwórni Win w Kruszwicy, jednej z najważniejszych wytwórni win owocowych w II Rzeczypospolitej.
Syn Stanisława i Marii z Cielińskich. Kształcił się w szkole agronomicznej w Humaniu oraz w Wyższej Szkole Rolniczej na Krymie, specjalizując się w technologii winiarskiej. Doświadczenie zdobywał m.in. w wytwórni win księcia Gagarina oraz na Podolu. Był zaangażowany w działalność niepodległościową – jako kurier PPS kolportował prasę podziemną do Królestwa Polskiego. W latach 1918–1920 walczył w szeregach Armii Polskiej we Francji i Włoszech.
W 1919 r. osiedlił się w Kruszwicy, gdzie rok później założył wytwórnię win owocowych nad Gopłem. Zakład szybko stał się symbolem jakości i nowoczesności – produkował kilkadziesiąt gatunków win i miodów pitnych, w tym słynny „Miód Piast”, eksportowany m.in. do USA i Francji. Wyroby Makowskiego zdobywały medale na wystawach krajowych i międzynarodowych (m.in. w Paryżu i Warszawie). Przedsiębiorstwo osiągało produkcję rzędu miliona litrów rocznie i posiadało liczne filie w największych miastach kraju.
Makowski działał także społecznie – był radnym miejskim w Kruszwicy oraz członkiem Wydziału Powiatowego w Mogilnie. Otrzymał m.in. Dyplom Uznania na Powszechnej Wystawie Krajowej w 1929 r. oraz Srebrny Krzyż Zasługi (1938).
Po wkroczeniu Niemców w 1939 r. zakład przejęto pod zarząd okupacyjny. Po wojnie Makowski powrócił do Kruszwicy, lecz został aresztowany przez UB i osadzony w więzieniu w Bydgoszczy. Zmarł wkrótce po zatrzymaniu, prawdopodobnie wskutek odniesionych wcześniej obrażeń. Pochowany jest na cmentarzu kolegiackim w Kruszwicy. W 2016 roku na tzw. starym rynku zamontowana została przez Nadgoplańskie Towarzystwo Historyczne tablica pamiętkowa sfinansowana z środków publicznych. (Nadgoplańskie Towarzystwo Historyczne).
::addons{"type":"history"}
0
0
0
0
0
0
O Henryku Makowskim w siedzibie NPT. Przypomniano sylwe
Przepracowałam we winiarni prawie 30 lat i bardzo mi żal ,że już jej nie ma.Panie Owczarek ,szacunek dla Pana za dbanie i przypominanie naszej już tak bardzo odległej historii Kruszwicy.👍👍👍
Kruszwiczanka
11:51, 2026-02-16
Zbrodnie niemieckie w Kruszwicy czyli historia zdrady s
Część ludzi, którzy sympatyzowali z okupantem i działali nawet w organizacjach niemieckich pozostało po wojnie w Kruszwicy i wiedli bardzo dobry żywot, a nawet udzielali się w życiu publicznym.
08:48, 2026-02-16
Kruszwickie perspektywy na przyszłość: Dane GUS na tema
Depopulacja to jest jeden z pilnych pierwszoplanowych problemów Kruszwicy, a nie lodowisko czy kino, bo to grozi stopniową degradacją miasta. Władze nie podejmują żadnych działań działań w tym zakresie od lat, tylko się usprawiedliwiają, że tak jest w dużo gminach. Trzeba jak najszybciej powołać nie dużą grupę roboczą która opracuje na początek koncepcję powstrzymania tego niekorzystnego trendu oraz praktyczne kroki jej realizacji. W gminie są ludzie którzy podołają temu wyzwaniu tylko trzeba ich zaprosić do tego zadania i jeszcze uczynią to bezpłatnie. Obecni radni do tego zadania się nie nadają bo oni myślą tylko o diecie, a ich merytoryczne przygotowanie jest na poziomie płotu do Kobylnik. Mikołaj ze swoją ekipą tym nie jest raczej zainteresowany tylko myśli o wyborach w 2027r. aby jak najszybciej uciec z Kruszwicy, a jego świta za nim. Więc prawdziwe problemy gminy jak nie są, tak nie będą rozwiązane. Dowodem na taką postawę rady i włodarza jest uchwała o odpadach w 2026r. z jej treści wynika, że cena za śmieci dla mieszkańców pozostaje jak 2025r a gmina dopłaci z budżetu brakującą kwotę na pokrycie kosztów tak około 1,5 ml. Zamiast przeprowadzić głęboką reformę kosztów wywozu odpadów, cały problem odkłada się na rok, a potem sprawę przeciągnie się do wyborów, aby nie drażnić wyborców. Tylko problem nie zniknie ktoś po wyborach będzie musiał podjąć niepopularne decyzje.
Realista
22:21, 2026-02-15
Trwa budowa wielkiego silosu w Kruszwicy. Budowla zmien
A ile osób z naszej gminy pracuje w cukrowni, a ile dojeżdża? Bo, że zarabiają firmy spoza gminy to wszyscy wiedzą. Gminie zostaje podatek, który nie wystarcza na remonty dróg i chodników oraz sprzątanie miasta po tzw. kampanii.
13:50, 2026-02-15
0 0
Przepracowałam we winiarni prawie 30 lat i bardzo mi żal ,że już jej nie ma.Panie Owczarek ,szacunek dla Pana za dbanie i przypominanie naszej już tak bardzo odległej historii Kruszwicy.👍👍👍
Użytkowniku, pamiętaj, że w Internecie nie jesteś anonimowy. Ponosisz odpowiedzialność za treści zamieszczane na portalu mojakruszwica.pl. Dodanie opinii jest równoznaczne z akceptacją Regulaminu portalu. Jeśli zauważyłeś, że któraś opinia łamie prawo lub dobry obyczaj - powiadom nas [email protected] lub użyj przycisku Zgłoś komentarz